Avatar

Sabine van Staden

Confronterend

Onze dame was toen we haar mochten ophalen 2,5 jaar oud. Geschat, want een precieze geboortedatum wist men niet. Toen wij haar zagen, vroegen we ons even af hoe ze dat in hemelsnaam konden inschatten. 70 centimeter lang. 7 kilo zwaar. Tot ze haar mondje opendeed en we het meteen begrepen. Die leeftijd is goed ingeschat – misschien scheelt het een paar maanden, maar ach.

Ze groeide en ontwikkelde zich goed op haar dieet van knuffels, kip, vlees, indomie, groenten en vooral GEEN fruit. Zoet.. bah. De melktandjes kwamen mooi door, de taal ging vloeiend en goed, het lijfje trok bij.

Maar. Omdat we, omdat ‘ze’ – de medische wetenschap, de onderzoekers – niet precies weten wat voor lange termijn effecten er allemaal kunnen ontstaan door chronische ondervoeding, bleven we alert. Ik las het een en ander. Dacht er eens over na. En toen de eerste leerproblemen zich aandienden, had ik mijn verhaal klaar. Ik kon haar vertellen waarom ze moeite had met de dingen waar ze moeite mee had. Ik kon haar vertellen wat IK dacht dat ze, dat we, er aan en mee konden doen. Nee, we zijn geen medische molen in gegaan. Daar zag ik eerlijk gezegd de toegevoegde waarde niet van. Nee, ze is niet naar het speciaal onderwijs gegaan. Daar deed ze het gewoonweg te goed voor. Ja, soms heb ik daar spijt van – ze heeft het niet gemakkelijk gehad, het was hard werken.

Maar het is eigenlijk heel simpel: de verbindingen die in de hersenen van kinderen worden aangelegd in de eerste duizend dagen zijn zeer belangrijk voor de verdere ontwikkeling. Wordt dat proces verstoord door, bijvoorbeeld, te weinig en/of eenzijdige voeding, dan worden niet alle mogelijke verbindingen gelegd. Dan krijg je ‘gaten’.

Aan onze dochter legde ik het uit op een manier die ze begreep, met een verhaaltje over bruggetjes en weggetjes in je hoofd. En over hoe er bij haar nog veel bruggetjes en weggetjes aangelegd moeten worden, waardoor de bestaande bruggetjes en wegen soms wat overbelast raken. Over dat ze, als ze veel oefende, dat aanleggen kan helpen. In de afgelopen jaren hebben we haar veel ontwikkelingen zien doormaken. Zich dingen meester zien maken waar ‘men’ een hard hoofd in had. Zij is voor mij het levende bewijs dat er veel, heel veel, in te halen valt.

Het huidige obstakel is (nog steeds) het klokkijken. Wij – de remedial teacher en ik – denken dat het er uiteindelijk wel komt. Je ziet haar er in groeien. Het is een kwestie van tijd en juiste stimulans en veel innerlijke motivatie. Het komt wel goed. Ze zal er wat harder voor moeten werken, maar ze komt er wel. Het is onze mantra.

We hebben het er eigenlijk niet zo heel veel meer over. Tot gisteravond. We keken, net als elke avond, een aflevering van het Klokhuis. Deze keer ging de presentatrice naar Zwaziland. Leuk, Afrika!

Het bleek uitermate confronterend. De kleine man viel stil bij de aanblik van een voor hem zeer herkenbare woonomgeving. De dame reageerde op het beeld van een hersenscan, waarop het verschil tussen de hersenen van een ondervoed kind en de hersenen van een goed gevoed kind zichtbaar werd. Ze huilde. Ze legde direct de link tussen wat ze daar zag en haar eigen verhaal. Gaten in haar hoofd, het beeld werd haar te veel. ‘Ben ik dan de enige die dit heeft, mama?’ Ik stelde gerust. We bespraken wat ze allemaal kan, wat ze allemaal doet.

‘Maar mama, die mevrouw zegt dat het nooit overgaat!’

Ik haalde diep adem en vroeg haar wat zij dacht dat daar mee bedoeld werd. Of het betekende dat ze nooit iets zou kunnen leren, of dat het betekende dat ze altijd wat harder zou moeten werken. Ik deed een schietgebedje – heeft de mantra effect gehad? Ze kwam tot rust. Ze herhaalde wat we haar al van jongs af aan vertellen: ‘ik kan heel veel, ik moet er alleen wat harder voor werken. En wat ik echt niet kan, dat kan ik gewoon niet en dan vraag ik om hulp. En vaak kan ik het dan ineens toch wel.’

Er werd geknuffeld. Kleine man kwam mee doen. ‘En wat heb ik, mama?’ Op de avond van de dag dat we vier jaar met zijn viertjes thuis zijn, voerden we een helend gesprek over ergens beginnen met je leven en dat ergens anders voortzetten en over hoe je – net als iedereen – de rest van je leven hebt om de dingen te leren die jij moet leren in jouw leven. Levensfilosofie voor een 7- en 10-jarige.

Ze sliepen er goed op.

 

Noot van de websiteredacteur: Sabine leverde dit verhaal al eerder in. De aflevering van het Klokhuis was op 19 november jl. Om alle blogs gelijke aandacht te geven, hebben we echter een schema van één blog per week. En met vijf bloggers betekent dit dat sommige verhalen helaas wat later geplaatst worden dan de actualiteit zou verlangen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *